04.02.2026

Üniversite Senatosu

Sayı : 904

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ
SINAV UYGULAMA YÖNERGESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam ve Dayanak

MADDE 1- Amaç

(1) Bu Yönergenin amacı, İstanbul Teknik Üniversitesi bünyesinde yürütülen sınavların adil, şeffaf, düzenli ve akademik dürüstlük ilkelerine uygun biçimde gerçekleştirilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

MADDE 2- Kapsam

(1) Bu Yönerge; İstanbul Teknik Üniversitesi’ne bağlı tüm fakülte, konservatuar ve yüksekokullarda yürütülen ön lisans ve lisans programlarındaki yazılı olarak yapılan ara sınavlar, yarıyıl sonu sınavları ve mazeret sınavlarını kapsar. Ayrıca farklı sınav türlerindeki genel kuralları kapsar.

(2) Havuz dersleri kapsamında yapılan sınavlar da bu Yönerge hükümlerine tabidir.

(3) Mimarlık Fakültesi bünyesinde yürütülen stüdyo sınavları, çizim/eskiz sınavları, uygulamalı sınavlar, jüri ve sözlü değerlendirmeler bu Yönergenin ilgili hükümlerine kıyasen tabidir. Bu sınavların uygulanma usul ve esasları ilgili fakülte kurulu tarafından belirlenir.

(4) Denizcilik Fakültesi bünyesinde yürütülen Gemiadamlarının Eğitim, Belgelendirme ve Vardiya Tutma Standartları Hakkında Uluslararası Kod (STCW) Sözleşmesi kapsamında zorunlu olan uygulamalı ders sınavları, simülatör tabanlı sınavlar, beceri, yeterlik ve performans değerlendirmesine dayalı sınavlar bu Yönerge hükümlerine kıyasen tabidir. Bu sınavların uygulanma usul ve esasları; STCW Sözleşmesi, Gemiadamları ve Kılavuz Kaptanlar Eğitim ve Sınav Yönergesi ile ilgili fakülte kurul kararları doğrultusunda belirlenir.

MADDE 3- Dayanak

(1) Bu Yönerge, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 14. maddesi ile İstanbul Teknik Üniversitesi’nin ilgili mevzuatına dayanılarak hazırlanmıştır.

İKİNCİ BÖLÜM

Genel Esaslar

MADDE 4- Genel İlkeler

(1) Sınavların düzenli, güvenli ve sağlıklı şekilde yürütülmesinden sınav sorumluları (dersi veren öğretim elemanı) ve gözetmenler birlikte sorumludur.

(2) Sınavlarda akademik dürüstlük esastır; kopya ve benzeri fiillere kesinlikle izin verilmez.

(3) Ölçme ve değerlendirme süreçlerinde eşitlik, şeffaflık ve nesnellik ilkeleri gözetilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Öğrencilerin Uyması Gereken Kurallar

MADDE 5- Sınava Giriş ve Salondan Ayrılma

(1) Sınavın ilk otuz (30) dakikasından sonra sınava öğrenci alınmaz.

(2) Öğrenciler, sınavın başlamasından itibaren ilk otuz (30) dakika dolmadan sınav salonunu terk edemez.

(3) İlk otuz (30) dakikadan sonra, her ne sebeple olursa olsun, sınav salonunu terk eden öğrencinin sınav evrakı teslim alınır ve sınavı sona ermiş sayılır. Öğrenci sınava devam ettiği sürece sınav salonundan ayrılamaz.

(4) Sınav salonunda her zaman en az 2 öğrencinin bulunması gerekir.

(5) Mimarlık Fakültesi bünyesindeki stüdyo, çizim, eskiz ve uygulamalı sınavlarda sınav süresi, ara verme ve salondan ayrılma usulleri sınav sorumlusu tarafından sınav öncesinde ilan edilir. Bu sınavlar, sınav süresine bağlı olarak, bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarından muaf tutulabilir.

MADDE 6- Kimlik Kontrolü

(1) Öğrenciler, sınavlarda öğrenci kimlik kartına ek olarak geçerli bir resmi kimlik belgesi (T.C. kimlik kartı, ehliyet veya pasaport) ibraz etmek zorundadır.

(2) Öğrenci kimlik kartı ve resmî kimlik belgesinin her ikisini de ibraz edemeyen öğrenciler sınava alınmaz. Ancak sınavdan hemen önce tüm kimlik belgelerini kaybettiğini beyan eden öğrenciler, e-Devlet üzerinden alınmış geçici kimlik belgesi ve İTÜ portal uygulaması üzerinden ilgili derse kayıtlı olduklarını belgelendirmeleri halinde, sınav görevlilerince öğrencinin anlık fotoğrafı çekilerek tutanak düzenlenmek suretiyle sınava alınabilir.

(3) Yalnızca öğrenci kimlik kartı veya yalnızca resmî kimlik belgesinden birini ibraz edebilen öğrenciler sınava alınabilir; bu durum sınav esnasında tutanak altına alınır

(4) Tutanak ile sınava giren bu öğrenciler, sınav tarihini izleyen beş (5) iş günü içinde eksik olan kimlik belgelerini ilgili birime ibraz etmekle yükümlüdür. Süresi içinde ibraz edilmemesi halinde sınav geçersiz sayılır.

MADDE 7 - Salon Düzeni ve Kurallar

(1) Sınav süresince sıraların üzerinde veya altında mont, çanta, kalem kutusu ve benzeri kişisel eşyalar bulundurulamaz.

(2) Öğrencilerin sınavlarda kendi getirdikleri kâğıtları kullanmaları yasaktır

(3) Sınav başlamadan önce öğrenciler, cep telefonları, akıllı saatler, akıllı gözlükler, kulaklıklar ve benzeri tüm elektronik cihazlarını tamamen kapatmalı ve tüm eşyalarını (kitap, not, çanta, cep telefonu vb.) sınav sorumlusunun belirttiği şekilde kaldırmalıdırlar.

(4) Öğrenciler, sınav yoklama tutanağında bulunan ilgili bilgileri doldurmak ve imzalamakla yükümlüdür. Optik form verilen sınavlarda, yanıt kağıtlarındaki tüm bilgileri doğru, eksiksiz ve kurşun kalemle doldurmak zorunludur. Öğrencinin tutanağı imzalamaması veya optik formu yanlış veya eksik doldurması veya cevap kağıdını teslim etmemesi halinde sınavı geçersiz sayılır.

(5) Yoklama tutanağını imzalayan öğrenci, sınav kurallarını okumuş, anlamış ve kabul etmiş sayılır.

Madde 8- Yardımcı Araçların Kullanımı

(1) Sınavlarda hesap makinesi vb. cihazların kullanımı izne tabidir. Hesap makinesi kullanımına izin verilen sınavlarda, aksi belirtilmedikçe alfabetik tuş takımı bulunan veya programlama, veri saklama ya da çalıştırmaya imkân veren hesap makineleri kullanılamaz.

(2) Öğrenciler hesap makinesinin hafızasını sınav görevlilerinin gözetiminde temizlemekle yükümlüdür.

(3) Hesap makinesi üzerinde ders içeriğiyle ilgili olsun veya olmasın herhangi bir el yazısı ya da yapışkan not bulunması kopya sayılır.

(4) İngilizce sınavlarda sözlük kullanılamaz. Yabancı Diller Yüksekokulu bünyesinde yürütülen lisans düzeyindeki İngilizce derslerinin sınavlarında, dersin niteliğine bağlı olarak sınav sorumlusunun onayıyla sözlük kullanımına izin verilebilir. Öğrenciler bu hususta sınav öncesinde bilgilendirilir.

(5) Dersin niteliğine göre sınav sorumlusu farklı yardımcı araçların kullanımını düzenleyebilir

(6) Mimarlık Fakültesi bünyesindeki sınavlarda, çizim araçları, eskiz defterleri, pafta, rulo çizim, teknik şablonlar ve sınav kapsamında izin verilen diğer materyaller sınav sorumlusunun onayıyla sınav salonunda bulundurulabilir. Ancak sınav öncesinde üretilmiş çizim, model veya dijital içeriğin sınav sırasında kullanılması, aksi sınav öncesinde ilan edilmedikçe kopya sayılır.

MADDE 9- Farklı Sınav Türlerindeki Genel Kurallar

(1) Çizim, eskiz ve tasarım sınavlarında kullanılabilecek araç ve gereçler sınav sorumlusu tarafından sınavdan önce ilan edilir. İlan edilen araç ve gereçler dışında materyal kullanımı tespit edilen öğrencinin sınavı geçersiz sayılır

(2) Notlar açık sınav; öğrencilerin sınav sırasında, sınav sorumlusu tarafından önceden ilan edilen yazılı, basılı veya dijital notlardan yararlanmasına izin verilen sınav türüdür. Notlar açık sınavlar; bilgi ezberinden ziyade analiz, yorumlama, sentez ve problem çözme becerilerini ölçmeye yönelik olarak uygulanır. Bu sınavlarda kullanılmasına izin verilen kaynaklar, kaynakların türü (basılı, el yazısı, dijital vb.), kapsamı ve sınırları sınavdan önce açıkça ilan edilir. İlan edilenler dışında her türlü materyalin kullanımı kopya kapsamında değerlendirilir. Notlar açık sınavlarda elektronik cihaz kullanımına izin verilip verilmeyeceği sınav sorumlusu tarafından ayrıca belirtilir.

(3) Zamana yayılı (take-home) sınav; sınav sorularının belirli bir süre için öğrenciye verilerek, sınav salonu dışında ve ilan edilen süre içinde tamamlanmasının beklendiği sınav türüdür. Bu sınavlarda; sınav süresi, teslim tarihi ve saati, teslim biçimi (basılı, dijital, çevrim içi platform vb.), kullanılmasına izin verilen kaynaklar, bireysel veya grup çalışması olup olmadığı sınavdan önce açıkça ilan edilir.

(4) Zamana yayılı (take-home) sınavlar, bilgi ezberinden ziyade analiz, yorumlama, tasarım geliştirme, sentez ve eleştirel düşünme becerilerini ölçmeye yönelik olarak hazırlanır. Bu sınavlarda, öğrenci tarafından üretilen çalışmanın özgünlüğünden öğrenci sorumludur. Başka kişi veya kişiler tarafından hazırlanan çalışmaların aynen veya kısmen kullanılması, sınav sorumlusu tarafından açıkça izin verilmediği sürece yapay zekâ destekli araçlar, dijital üretim yazılımları ve dış destek kullanımı yasaktır. Aksi halde öğrencinin sınavı geçersiz sayılır.

(5) Mimarlık Fakültesi Lisans programlarında yürütülen jüri ve sözlü değerlendirmeler, ölçme ve değerlendirmenin bir parçası olarak kabul edilir. Değerlendirme ölçütleri, jüri üyeleri ve puanlama yöntemi sınavdan önce ilan edilir.

(6) Bilgisayar ortamında gerçekleştirilen sınavlarda, sınav sorumlusu tarafından belirtilen ve sınavın gerçekleştirildiği platform dışındaki uygulamalar ve dijital kaynakların kullanımı yasaktır.

(7) Denizcilik Fakültesi programlarında yer alan uygulamalı, simülatör destekli ve yeterlik esaslı sınavlar; yazılı sınavlardan farklı olarak bilgi, beceri ve davranışın birlikte ölçülmesini esas alır. Bu sınavlar; köprüüstü simülatörü, makine dairesi simülatörü, yük elleçleme, yangınla mücadele, can kurtarma araçları, denizde emniyet ve acil durum senaryoları gibi ortamlarda gerçekleştirilebilir. Sınav süresi, senaryo içeriği, değerlendirme kriterleri ve başarı ölçütleri sınavdan önce öğrencilere ilan edilir. Değerlendirme; STCW yeterlik tabloları ve dersin öğrenme çıktıları esas alınarak yapılır.

MADDE 10- Akademik Dürüstlük

(1) Sınav sırasında sınav düzenini bozma, kopya alma/verme, kopya çekme, kopya çekmeye teşebbüs etme, kopya çekmeye yardımcı olma, aldatma veya yanıltıcı davranışlarda bulunma; veya bu yönergede belirtilen esas ve usullere riayet edilmemesi halinde öğrencinin sınavı geçersiz sayılır ve hakkında 2547 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi uyarınca işlem yapılır. Toplu kopya, organize kopya veya 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil eden diğer eylemlerin tespiti halinde ilgililer hakkında adli işlemler yapılır.

(2) Sınavın herhangi bir bölümüne katılan öğrenci, sonradan mazeret sınavı talebinde bulunamaz.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Gözetmenlerin Yükümlülükleri

MADDE- 11 Sınav Öncesi Yükümlülükler

(1) Gözetmenler sınav başlama saatinden on beş (15) dakika önce sınav yerine gelmek, öğrencileri oturma planına uygun şekilde yerleştirmek ve sınav kurallarını sınav başlamadan önce ilan etmekle yükümlüdür. Gözetmenlerin ING kodlu derslerin sınavlarında sınav başlama saatinden otuz (30) dakika önce sınav yerine gelmeleri gerekmektedir.

(2) Sınav başlamadan önce ikili kimlik kontrolü yapılır, sınavın ilk otuz (30) dakikası içerisinde imzalı yoklama alınması işleminin tamamlanması gerekir.

MADDE 12- Sınav Sırasındaki Yükümlülükler

(1) Gözetmenler, sınav süresince salon içinde aktif şekilde dolaşarak sınav düzenini sağlamakla yükümlüdür. Şüpheli davranışların tespiti halinde gözetmenlerin uyarıda bulunma ve gerekli müdahaleleri yapma yetkisi vardır. Gerekli görülen hallerde öğrencilerin oturma planındaki yerlerini değiştirebilirler.

(2) Gözetmenler sınav süresince kişisel amaçlı olarak cep telefonu, tablet veya bilgisayar kullanamaz.

(3) Kopya veya kural ihlali tespit edilmesi halinde, istisnasız olarak kopya tutanağı düzenlenir ve varsa deliller tutanağa eklenir. Gözetmenler gerekli hallerde görsel veya sesli kanıt alabilir. Öğrencinin sınavı sonlandırılır ve öğrenci sınav salonu dışına çıkarılır. Salondan çıkmaya itiraz eden öğrenci için Madde 10 kapsamında işlem yapılır.

(4) Gözetmenlerin sınav soruları hakkında açıklama yapmaları yasaktır.

(5) Olağandışı veya kurallara aykırı tüm durumlar geciktirilmeksizin resmi tutanak ile kayıt altına alınır.

(6) Yangın, deprem ve benzeri acil durumlarda öğrenciler sınav evraklarını sıraların üzerinde bırakarak gözetmenlerin talimatları doğrultusunda sınav salonunu terk eder. Bu tür durumlarda sınav evraklarına müdahale edilemez ve sınav hakkında iletişim kurulamaz.

MADDE 13 –Sınav Sonrası Yükümlülükler

(1) Sınav sonunda tüm sınav evrakları eksiksiz şekilde toplanır, sayılır ve sınav sorumlusuna teslim edilir. Havuz sınavlarında sınav evrakları ilgili birimlere teslim edilir.

(2) Sınav gözetmenlik görevine mazeret bildirmeden gelmeyen gözetmenler hakkında ilgili mevzuat kapsamında işlem yapılır.

(3) Sınav sorumlusu, sınav sırasında gözetmenler tarafından tutulan tüm tutanaklar için gerekli işlemleri başlatır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Yürürlük ve Yürütme

Madde 14 Yürürlük

Bu Yönerge, İstanbul Teknik Üniversitesi Senatosu tarafından kabul edildiği tarihte yürürlüğe girer.

Madde 15- Hüküm bulunmayan haller

Bu Yönergede hüküm bulunmayan hallerde ilgili diğer mevzuat hükümleri ile Senato ve ilgili birimlerin kurul kararları uygulanır.

Madde 16-Yürütme

Bu Yönerge hükümlerini İstanbul Teknik Üniversitesi Rektörü yürütür